Podium Cluster C

Persoonlijkheidsstoornissen uit het cluster C worden vaak onderbehandeld. Er bestaan (vrijwel) geen RCT’s of behandelprogramma’s die specifiek gericht zijn op Cluster C. In onderzoeken en artikelen gaat het voornamelijk over cluster B stoornissen. Mensen uit het cluster C blijven waarschijnlijk langdurig in stemmings- en angstprogramma’s, de stoornis wordt daarom vaak niet herkend als persoonlijkheidsstoornis.  


Diagnostiek en behandeling van cluster C 

Het herkennen van cluster C PS is vaak lastig; de As I - problematiek overheerst vaak. Daarnaast wordt een Cluster C PS gezien als minder ernstig dan Cluster A of B, dit is echter niet het geval. Om het gebrek aan herkenning en behandeling aan te pakken, hebben we het Cluster C PS podium opgestart. Met dit project willen we de actuele kennis over de diagnostiek en behandeling van Cluster C PS bundelen en beschikbaar stellen voor anderen. Het doel van dit podium is het opbouwen van evidentie over de behandeling van cluster C PS door het effect van de meest voorkomende behandelprogramma's in Nederland te onderzoeken. 

Cluster C PS als ondergeschoven kindje

Het veld van persoonlijkheidsstoornissen wordt erg gedomineerd door Cluster B, vooral Borderline PS. Cluster C persoonlijkheidsstoornissen vormen een ondergeschoven kindje. Dat is onterecht. Er zijn heel wat aanwijzingen dat mensen met een Cluster C ps een hoge ziektelast kennen. Vaak gaan hun persoonlijkheidsproblemen schuil achter angst- en stemmingsstoornissen, waardoor ze soms lange tijd niet herkend en adequaat behandeld worden. Toch weten we dat Cluster C ps in de meeste gevallen goed te behandelen zijn.
 

Informatie voor cliënten en naastbetrokkenen

Wil je meer weten over cluster C persoonlijkheidsproblematiek? Lees hier dan verder.. 


Wat wordt er gedaan?

De werkgroep heeft het afgelopen jaar hard gewerkt aan verschillende initiatieven. Zo is er een factsheet gemaakt over de actuele stand van zaken van cluster C PS omtrent diagnostiek en behandeling. Ook een folder voor patiënten, geschreven in samenwerking met de Triade is gepubliceerd en er is een gedeelte op deze website speciaal voor cliënten ontwikkeld. Er zijn al twee symposia geweest over dit thema, en twee wetenschappelijke artikelen zijn gepubliceerd. Ook is de werkgroep bezig met het opzetten van een onderzoek (zie onder). 

    Onderzoeksopzet

    Er bestaat nog weinig onderzoek naar de behandeleffecten van psychotherapie bij mensen met een Cluster C PS. In de praktijk worden diverse behandelprogramma’s toegepast (SFT, AFT, ISTPD etc) in diverse settings. Behandeleffecten zijn nauwelijks bekend. Het documenteren van behandeleffecten is belangrijk in tijden waarin de vergoedingen van behandelingen onder druk staan. In dat kader is het van bijzonder belang om meer inzicht te hebben in vraag bij welke subgroepen van cliënten behandeling werkt en voor wie behandelresultaten minder goed zijn. Het podium Cluster C is daarom gestart met een onderzoek, waarbij het doel is om clinical evidence op te bouwen over de behandeling van cluster C PS door op basis van een inventarisatie van de meest voorkomende gespecialiseerde behandelprogramma’s in Nederlandse GGz-instellingen het effect te onderzoeken.

     

    Publicaties


    Contact

    • Rien Van

      Psychiater, Raad van Bestuur, NPI

    • Joost Hutsebaut

    Kennismiddag cluster C PS 25 januari

    Op 25 januari 2018 vond een kennismiddag plaats over Cluster C PS, met als thema's:

    1. Het betrekken van naasten in de behandeling van cluster c PS
    2. Burn-out bij cluster c PS
    3. Diagnostiek en behandeling van co-morbiditeit bij cluster c PS
    4. Vroege detectie interventie bij cluster c PS

    De presentaties bestonden uit een introductie door de spreker, waarna er ruimte was voor discussie door het publiek. De deelnemers kwamen vanuit verschillende GGz-instellingen uit het hele land, vanuit verschillende functies.
    De discussies waren zeer levendig en in de zaal en er bleek veel kennis en ervaring onder de professionals over de diverse thema’s.
    Uit de evaluaties die aan het eind van de middag ingevuld werden bleek dat de bijeenkomst werd gewaardeerd met een 7,6 gemiddeld.

    Enkele reacties over de kennismiddag waren:
    “Goed om samen te brainstormen over markers en mogelijke behandelstappen voor vroegdetectie van cluster C problematiek”
    “Heldere uiteenzettingen, veel te weten gekomen over huidige stand van zaken”

    Al met al een hele leuke en energieke bijeenkomst met goede inbreng vanuit het publiek!

    Meer relevante literatuur

    • Disney, KL (2013). Dependent personality disorder: a critical review. Clinical Psychological Review, 33(8):1184-96.
    • ​Simon, W (2009). Follow-up psychotherapy outcome of patients with dependent, avoidant and obsessive-compulsive personality disorders: a meta-analytic review. International Journal of Psychiatry in Clinical Practice, 13(2):153-165. 
    • Skodol, AE et al. (2005). Stability of functional impairment in patients with schizotypal, borderline, avoidant, or obsessive-compulsive personality disorder over two years. American Journal of Psychiatry, 159(2):276-83.
    • Verheul, R & Andrea, H (2007). Categoriale classificatie, epidemiologie en comorbiditeit. In: Eurelings-Bontekoe, L, Verheul, R & Snellen, W. Handboek Persoonlijkheidspathologie. Bohn Stafleu van Loghum, pp 75-101.
    • American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). Arlington, VA: Author.
    • Soeteman, D.I., Busschbach, J.J.V., Verheul, R., Hoomans, T., Kim J.J. (2011). Cost-effective psychotherapy for personality disorders in The Netherlands: the value of further research and active implementation. Value in Health, 14(2), 229-239
    • A. Arntz (2011). Schematherapie für Cluster-C-Persönlichkeitsstörungen. Zeitschrift für Psychiatrie, Psychologie und Psychotherapie, 59 (3), 195-204
    • Diedrich, A & Voderholzer, U (2015). Obsessive-compulsive personality disorder: a current review. Current Psychiatry Reports, 17:2.
    • Feenstra, D.J., Busschbach, J.V., Verheul, R. & Hutsebaut, J. (2011). Prevalence and comorbidity of Axis I and Axis II disorders among treatment refractory adolescents admitted for specialized psychotherapy. Journal of Personality Disorders, 25, 842-850.

     


    De eerstvolgende vergadering vindt plaats op 13 september van 14.00-16.00 uur